Số tháng 11 đã phát hànhNhận bản tin

Xây tủ đồ toàn đen từ con số 0: Hướng dẫn đầy đủ cho người mới bắt đầu

Tủ đồ toàn đen, hay phong cách all black, không phải là mua thật nhiều đồ đen. Đó là một hệ thống nhỏ, nơi mọi món đều phối được với nhau. Đây là cách dựng hệ thống ấy từng bước, từ món đầu tiên đến món thứ mười.

Bởi 12 phút đọc

Chất liệuCotton dày, len merino, poplin, da bê, linen
Thang độ đenĐen tuyền
Minh hoạ những lớp vải đen xếp chồng lên nhau như một tủ đồ được sắp gọn
Một tủ đồ toàn đen tốt bắt đầu từ ít món, phối được với nhau.
Trong bài này
  1. Vì sao nên bắt đầu bằng một tủ đồ toàn đen
  2. Bước 1: Hiểu rằng đen không chỉ có một màu
  3. Bước 2: Mười món nền cho phong cách all black
  4. Bước 3: Chất liệu là "màu sắc" của người mặc đen
  5. Bước 4: Tỷ lệ, bí mật khiến bộ đồ đen không bị "nuốt" người
  6. Bước 5: Xếp lớp cho khí hậu nóng ẩm
  7. Bước 6: Mua theo thứ tự, không mua theo cảm hứng
  8. Bước 7: Món nhấn, khi nào thì thêm
  9. Bước 8: Giữ màu đen luôn đen
  10. Tóm lại: một hệ thống, không phải một đống đồ
  11. Câu hỏi thường gặp

Bạn mở tủ ra và thấy mười chiếc áo đen, nhưng sáng nào cũng không biết mặc gì. Đây là tình huống rất phổ biến của người mới mê phong cách all black: mua theo cảm hứng, mỗi món một chất liệu, một sắc đen, một phom dáng, và rồi chúng không nói chuyện được với nhau.

Một tủ đồ toàn đen tốt không đo bằng số lượng. Nó giống một hệ thống nhỏ: ít món, nhưng món nào cũng phối được với ít nhất ba món khác. Bài viết này đi từng bước để dựng hệ thống ấy, từ cách nhìn màu đen, chọn chất liệu, mua món nào trước, đến cách mặc trong khí hậu nóng ẩm và giữ đồ đen lâu phai.

Đọc thêmÁo măng tô đen: Cách chọn dáng, chất liệu và phối đồ cho mùa đông

Vì sao nên bắt đầu bằng một tủ đồ toàn đen

Màu đen có ba lợi thế mà ít màu nào có được.

Thứ nhất, nó gần như không bao giờ lệch tông với chính nó. Khi mọi món cùng một họ màu, bạn không phải nghĩ "áo này có hợp quần kia không" theo nghĩa màu sắc. Câu hỏi còn lại chỉ là phom dáng và chất liệu, hai thứ dễ học hơn nhiều.

Thứ hai, đen làm nổi phom. Một chiếc áo khoác đen cắt tốt sẽ cho thấy đường vai, độ rủ, tỷ lệ rõ hơn bất kỳ màu nào. Đó là lý do các nhà thiết kế avant-garde, từ Yohji Yamamoto đến Ann Demeulemeester, gắn bó với màu đen suốt nhiều thập kỷ: nó buộc người xem nhìn vào cấu trúc.

Thứ ba, đen tiết kiệm. Bạn cần ít món hơn để có nhiều bộ hơn. Với 10 món nền trong bài này, bạn có thể phối hơn 30 bộ khác nhau mà không lặp lại.

Nhưng chính vì đen dễ, nó cũng dễ nhàm. Phần còn lại của bài viết là về cách tránh điều đó.

Bước 1: Hiểu rằng đen không chỉ có một màu

Đặt năm chiếc áo đen cạnh nhau dưới ánh nắng, bạn sẽ thấy ngay: có chiếc đen sâu như mực, có chiếc ngả nâu ấm, có chiếc xám khói, có chiếc đã phai sau vài chục lần giặt. Ở LUST, chúng tôi chia màu đen thành bốn sắc để dễ gọi tên.

Bảng bốn sắc đen: đen tuyền, đen than, đen khói và đen bạc màu
Thang độ đen của LUST: bốn sắc đen thường gặp trong một tủ đồ, từ đen tuyền của đồ mới đến đen bạc màu của đồ đã giặt nhiều lần.
  • Đen tuyền là đen sâu nhất, thường gặp ở đồ mới, len tốt và da thuộc kỹ.
  • Đen than hơi ngả ấm, rất phổ biến ở cotton dày và vải dệt kim.
  • Đen khói đã ngả xám rõ, hay gặp ở đồ kỹ thuật, nylon và đồ wash.
  • Đen bạc màu là đen đã phai, mang vẻ vintage, sống động nhưng khó phối.

Quy tắc đơn giản: trong một bộ đồ, hãy giữ tối đa hai sắc đen liền kề. Đen tuyền đi với đen than rất đẹp. Đen tuyền đặt cạnh đen bạc màu thì món phai sẽ trông như bị bẩn. Nếu muốn hiểu sâu hơn về chuyện này, bài Đen không phải một màu của LUST giải thích chi tiết cách phân biệt từng sắc dưới các loại ánh sáng.

Khi đi mua, hãy mang theo món đen bạn mặc nhiều nhất và đặt cạnh món mới dưới ánh sáng tự nhiên. Đèn cửa hàng thường làm mọi sắc đen trông giống nhau.

Bước 2: Mười món nền cho phong cách all black

Đây là bộ khung của tủ đồ, hay còn gọi là tủ đồ capsule: một bộ sưu tập nhỏ những món cơ bản phối được với nhau. Chúng tôi chọn mười món này vì mỗi món phối được với ít nhất một nửa số món còn lại, và chúng phủ đủ các tình huống: đi làm, đi chơi, trời nóng, trời lạnh.

Sơ đồ mười món nền của tủ đồ toàn đen gồm áo thun, sơ mi, áo len, áo khoác ngắn, áo khoác dài, hai kiểu quần, chân váy, boots và túi
Mười món nền của một tủ đồ toàn đen. Mỗi món phối được với ít nhất năm món khác.

Phần trên

  1. Áo thun đen dày. Chọn cotton từ 220 gsm trở lên, cổ tròn gọn, không bai. Đây là món bạn mặc nhiều nhất, nên đáng chi tiền nhất. Áo mỏng sẽ lộ đường may lót và nhanh bạc.
  2. Sơ mi poplin đen. Vải poplin hơi bóng, phẳng, giúp bộ đồ trông chỉn chu. Mặc đóng cúc đi làm hoặc mở cúc làm áo khoác mỏng.
  3. Áo len merino đen. Mỏng, mềm, ít ngứa, mặc được cả trong phòng máy lạnh lẫn tiết trời se lạnh ở miền Bắc.
  4. Áo khoác ngắn. Có thể là jacket vải dày, blouson hoặc jacket da. Phom ngắn tới hông giúp cân lại tỷ lệ với quần ống rộng.
  5. Áo khoác dài. Một chiếc khoác dài quá gối là món tạo "chữ ký" cho người mặc đen. Ở khí hậu Việt Nam, chọn vải không lót hoặc lót mỏng.

Phần dưới

  1. Quần ống đứng. Cạp vừa, ống thẳng, dài chạm mu bàn chân. Phối được với mọi món trên.
  2. Quần ống rộng. Tạo chuyển động và rất mát. Đi cùng áo ngắn hoặc áo sơ vin.
  3. Chân váy midi. Dáng chữ A hoặc thẳng, dài quá gối. Với người không mặc váy, có thể thay bằng quần short dài hoặc quần culottes.

Giày và túi

  1. Boots da. Cổ lửng, đế chắc, mũi tròn hoặc vuông. Một đôi boots tốt dùng được nhiều năm. Bài Boots đen: một đôi cho mọi mùa có hướng dẫn chọn chi tiết.
  2. Túi da mềm. Không logo lớn, đủ đựng đồ hằng ngày.

Bạn không cần mua đủ mười món ngay. Phần tiếp theo sẽ nói về thứ tự.

Bước 3: Chất liệu là "màu sắc" của người mặc đen

Khi bỏ đi màu, thứ còn lại để mắt người xem bám vào là bề mặt. Một bộ đồ đen cùng chất liệu từ đầu đến chân sẽ phẳng như một cái bóng. Một bộ đồ đen có ba bề mặt khác nhau sẽ có chiều sâu ngay cả khi đứng yên.

Bốn mẫu bề mặt vải đen: len merino, da bê, linen và nylon ripstop
Bốn bề mặt cơ bản: len mờ và mềm, da bóng vừa, linen thô và thoáng, nylon bóng lạnh. Kết hợp hai đến ba bề mặt trong một bộ đồ để màu đen có chiều sâu.

Có thể chia chất liệu thành ba nhóm theo độ bắt sáng:

  • Mờ: len, cotton dày, nỉ, linen. Hút ánh sáng, cho cảm giác mềm và trầm.
  • Bóng vừa: da thuộc, lụa, satin mờ, poplin. Bắt một chút ánh sáng ở nếp gấp.
  • Bóng mạnh: da bóng, nylon kỹ thuật, vinyl. Phản chiếu rõ, mang tính đô thị và hiện đại.

Công thức an toàn cho người mới: hai món mờ, một món bóng vừa. Ví dụ áo len merino và quần cotton dày, thêm boots da. Hoặc áo thun dày và quần linen, thêm túi da. Khi đã quen, bạn có thể thử một món bóng mạnh như áo khoác nylon để tạo điểm nhấn.

Một mẹo nhỏ: chất liệu quyết định cả sắc đen. Len và da thường giữ màu đen tuyền lâu, còn cotton mỏng và linen thì nhanh ngả than hoặc khói. Hiểu điều này giúp bạn đoán trước món nào sẽ phai và mua sắm hợp lý hơn.

Bước 4: Tỷ lệ, bí mật khiến bộ đồ đen không bị "nuốt" người

Khi phối đồ toàn đen, màu sắc xoá ranh giới giữa các món đồ. Điều này rất đẹp khi tỷ lệ đúng, nhưng nếu tỷ lệ sai, cơ thể bạn sẽ trông như một khối đặc không có hình dáng.

Ba hình người minh hoạ tỷ lệ 1/2 – 1/2, 1/3 – 2/3 và 2/3 – 1/3
Chia cơ thể theo tỷ lệ 1/3 – 2/3 hoặc 2/3 – 1/3 giúp bộ đồ toàn đen có nhịp điệu. Chia đôi 1/2 – 1/2 dễ khiến dáng người trông thấp hơn.

Hãy nghĩ về cơ thể như một đoạn thẳng được chia làm hai phần bởi đường cạp quần hoặc gấu áo:

  • Chia đôi (1/2 – 1/2): áo dài tới hông, quần bình thường. Cách chia này dễ khiến người trông thấp, nhất là khi toàn đen.
  • 1/3 – 2/3: áo ngắn hoặc sơ vin, quần cạp cao. Chân trông dài hơn, phù hợp với dáng người châu Á.
  • 2/3 – 1/3: áo dài phủ quá hông, quần ống đứng hoặc ống côn. Tạo dáng thanh, rất "avant-garde".

Hai mẹo bổ sung khi mặc toàn đen:

  1. Tạo một điểm sáng gần mặt. Có thể là cổ áo sơ mi trắng lấp ló, dây chuyền bạc hoặc đôi khuyên tai nhỏ. Điểm sáng này kéo mắt người đối diện lên khuôn mặt bạn thay vì nhìn vào khối đen.
  2. Để lộ một chút da. Cổ tay khi xắn tay áo, mắt cá chân khi quần lửng, hoặc cổ chữ V. Một khoảng da nhỏ đủ để bộ đồ "thở".

Bài Mặc toàn đen mà không nhàm chán: 7 nguyên tắc đi sâu hơn vào các nguyên tắc này với nhiều ví dụ phối đồ cụ thể.

Bước 5: Xếp lớp cho khí hậu nóng ẩm

Câu hỏi người mặc đen ở Việt Nam nghe nhiều nhất là: "Mặc đen vậy không nóng à?" Câu trả lời thật thà là: đen hấp thụ nhiều nắng hơn, nhưng cảm giác nóng phụ thuộc vào chất liệu, độ dày và độ sát người còn nhiều hơn màu sắc.

Sơ đồ ba lớp trang phục: lớp trong mỏng, lớp giữa có kết cấu, lớp ngoài tạo phom
Ba lớp của một bộ đồ đen: lớp trong mỏng và thấm hút, lớp giữa tạo kết cấu, lớp ngoài tạo phom. Ngày nóng, bỏ lớp giữa hoặc thay lớp ngoài bằng vải lưới.

Nguyên tắc xếp lớp của LUST gồm ba tầng:

  • Lớp trong: sát người, mỏng, thấm hút. Áo ba lỗ cotton, áo thun mỏng, lụa hoặc lưới.
  • Lớp giữa: tạo kết cấu. Áo len mỏng, sơ mi, gile.
  • Lớp ngoài: tạo phom. Áo khoác, áo choàng, blazer.

Vào ngày nắng gắt, hãy bỏ lớp giữa và chọn lớp ngoài thật mỏng như sơ mi linen mặc mở cúc hoặc áo choàng voan. Bạn vẫn giữ được dáng nhiều lớp mà không bị bí. Phom rộng cũng là đồng minh: một chiếc áo đứng phom, không bám vào người, luôn mát hơn chiếc áo ôm sát dù cùng màu.

Nếu bạn sống ở miền Nam hay thường xuyên di chuyển ngoài trời, bài Phối đồ đen cho khí hậu nóng ẩm có danh sách chất liệu và gợi ý phối đồ cụ thể hơn.

Bước 6: Mua theo thứ tự, không mua theo cảm hứng

Sai lầm lớn nhất khi xây tủ đồ là mua món nhấn trước món nền. Một chiếc áo choàng bất đối xứng rất đẹp, nhưng nếu bạn chưa có chiếc quần ống đứng tốt để đi cùng, nó sẽ nằm im trong tủ.

Dưới đây là thứ tự chúng tôi gợi ý, chia thành bốn giai đoạn. Ngân sách có thể kéo dài từ ba đến mười hai tháng tuỳ bạn.

Giai đoạn Món đồ Vì sao trước
1 Áo thun dày, quần ống đứng Mặc nhiều nhất, quyết định cảm giác của cả tủ
2 Sơ mi poplin, boots da Nâng bộ đồ từ thường ngày lên chỉn chu
3 Áo khoác ngắn, quần ống rộng Mở thêm tỷ lệ và phom mới
4 Áo len, áo khoác dài, chân váy, túi Hoàn thiện các tình huống còn lại

Ba lời khuyên khi mua:

  1. Chi nhiều cho món mặc nhiều. Tính "giá mỗi lần mặc": một chiếc quần 1,5 triệu mặc 150 lần rẻ hơn một chiếc áo 500 nghìn mặc 5 lần.
  2. Ưu tiên thương hiệu nội địa có xưởng. Nhiều thương hiệu Việt làm đồ đen rất tốt với giá hợp lý, và bạn dễ đổi size, sửa đồ hơn. Bài Thương hiệu Việt cho người yêu màu đen là điểm bắt đầu.
  3. Kiểm tra trước khi trả tiền: đường may thẳng, vải không bóng xỉn ở đầu gối và khuỷu tay, màu đen đồng đều giữa các mảnh ghép.

Bước 7: Món nhấn, khi nào thì thêm

Khi đã có đủ mười món nền và mặc chúng thoải mái trong vài tháng, bạn sẽ bắt đầu thấy mình muốn "nói" nhiều hơn. Đó là lúc thêm món nhấn. Một vài gợi ý theo phong cách:

  • Minimal: áo khoác có vai dựng sắc, quần ống loe nhẹ, giày da bóng.
  • Avant-garde: áo bất đối xứng, váy quấn, lớp xuyên thấu. Đọc thêm về Yohji Yamamoto và ngôn ngữ của màu đen để tìm cảm hứng.
  • Darkwear: áo khoác dài nhiều túi, quần jogger kỹ thuật, giày đế dày. Bài Darkwear là gì là bản đồ nhập môn.
  • Gothic: ren, nhung, áo cổ cao, trang sức bạc có hoạ tiết.

Phụ kiện bạc là món nhấn "an toàn" nhất cho mọi phong cách. Một chiếc nhẫn, một sợi dây chuyền mảnh đủ để bộ đồ đen có điểm sáng. Bài Trang sức bạc: chọn, phối, giữ không xỉn có hướng dẫn chi tiết.

Bước 8: Giữ màu đen luôn đen

Đồ đen phai là chuyện không tránh khỏi, nhưng bạn có thể làm chậm nó lại rất nhiều. Phần lớn nguyên nhân khiến đồ đen bạc nhanh đến từ thói quen giặt và phơi, không phải từ chất lượng vải.

Năm thói quen bảo quản đồ đen: giặt nước lạnh, lộn trái, gom đồ đen, phơi trong râm, bớt giặt
Năm thói quen giúp đồ đen giữ màu lâu hơn. Phơi nắng trực tiếp là nguyên nhân phai màu lớn nhất ở khí hậu nhiệt đới.
  1. Giặt nước lạnh, dưới 30 độ. Nhiệt cao khiến thuốc nhuộm thoát ra nhanh hơn.
  2. Lộn trái trước khi giặt để giảm ma sát lên mặt vải.
  3. Gom đồ đen giặt riêng, không giặt cùng khăn bông hay đồ có lông xơ.
  4. Phơi trong bóng râm. Ánh nắng nhiệt đới là "kẻ thù" lớn nhất của màu đen.
  5. Bớt giặt. Với áo khoác, quần và áo len, hãy phơi thoáng sau khi mặc và chỉ giặt khi thật cần.

Ngoài ra, dùng nước giặt dành riêng cho đồ tối màu và bỏ nước xả có chất làm mềm mạnh cũng giúp ích. Bài Giặt đồ đen không phai màu có hướng dẫn riêng cho từng chất liệu, từ len đến da.

Tóm lại: một hệ thống, không phải một đống đồ

Tủ đồ toàn đen tốt có bốn đặc điểm: ít món, cùng một hai sắc đen, nhiều bề mặt, và tỷ lệ có chủ ý. Bắt đầu bằng áo thun dày và quần ống đứng, mua theo thứ tự, chăm sóc đúng cách, và chỉ thêm món nhấn khi bộ khung đã vững.

Sau vài tháng, bạn sẽ nhận ra điều thú vị nhất của tủ đồ toàn đen: nó không làm bạn chìm vào đám đông. Ngược lại, khi màu sắc lùi lại, phom dáng, chất liệu và chính bạn sẽ trở nên rõ ràng hơn.

Câu hỏi thường gặp

Người mới nên mua món đồ đen nào đầu tiên?

Hãy bắt đầu bằng một chiếc áo thun đen dày và một chiếc quần ống đứng đen chất liệu tốt. Đây là hai món bạn mặc nhiều nhất, nên chúng quyết định cảm giác của cả tủ đồ.

Tủ đồ toàn đen cần bao nhiêu món?

Khoảng 10 món nền là đủ để phối hơn 30 bộ khác nhau. Sau đó mới thêm món nhấn như áo choàng, quần ống rộng hay phụ kiện bạc.

Làm sao để đồ đen không bị bạc màu nhanh?

Giặt nước lạnh, lộn trái, giặt riêng đồ đen, phơi trong bóng râm và giảm số lần giặt bằng cách phơi thoáng sau mỗi lần mặc.

Ban biên tập LUST

Tòa soạn

Những bài viết được thực hiện bởi nhiều thành viên trong tòa soạn LUST Magazine.